วันนี้ (2 ก.พ. 69) ที่ห้องประชุมกรมการกงสุล ชั้น 3 นายมังกร ประทุมแก้ว อธิบดีกรมการกงสุล กระทรวงการต่างประเทศเปิดเผยภายหลังการอัปเดตสถานการณ์การเลือกตั้ง และออกเสียงประชามตินอกราชอาณาจักร พร้อมเปิดตัวห้องติดตามการเลือกตั้งและออกเสียงประชามตินอกราชอาณาจักร

นายมังกร กล่าวว่า ความคืบหน้าการจัดส่งบัตรของฝรั่งเศสที่ผมแถลงไปเมื่อวันที่ 30 ม.ค. กระทรวงการต่างประเทศจัดทีมร่วมกับคณะกรรมการการเลือกตั้งไปที่ปารีส ขณะนี้บัตรส่งกลับมาประมาณ 70% แล้วจากทางที่กระทรวงการทูตส่งออกไป ขณะนี้อยู่ที่กระบวนการการคัดแยก แต่กระบวนการคัดแยกเราไม่ได้กองรวมกันเราจะคัดแยกตามเขตเลือกตั้งแล้วบรรจุในหีบห่อ ซึ่งภายในวันที่ 4 ก.พ.นี้ ทางทีมจะเดินทางกลับมายังประเทศไทยพร้อมกับบัตรเลือกตั้งทั้งหมด

ส่วนกระบวนการการคัดแยก ต้องทำกันหามรุ่งหามค่ำ แต่มั่นใจได้ว่าบัตรทุกใบจะส่งกลับมาทันเวลาการคัดแยก และจะถูกนำไปนับคะแนนตามเขตเลือกตั้งในประเทศไทยทั้งหมด

เมื่อถามถึงกรณีบัตรตีกลับ ขณะนี้ยังไม่มีข้อมูลตรงจุดนี้ แต่บัตรที่ส่งออกไปคงรอที่จะส่งไปถึงตัวผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งและรอให้ผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งส่งกลับมาที่สถานทูตโดยเร็ว ก็พอมีเวลาอยู่อีกหนึ่งวันเต็ม ๆ ที่สถานทูตในปารีสและทีมที่ส่งไปจะร่วมกันคัดแยกก่อนที่จะกลับมาขึ้นเครื่องวันที่ 4 ก.พ.

เมื่อถามถึงภาพรวมของการจัดการเลือกตั้งและข้อสังเกตการณ์ นายมังกร กล่าวว่า มีข้อสังเกตอยู่เป็นจำนวนมาก โดยกระทรวงการต่างประเทศจะรับฟังข้อคิดเห็นจากสถานทูตในฐานะผู้จัด รวมถึงจากพี่น้องประชาชนในฐานะผู้มีสิทธิ์ออกเสียงเลือกตั้งและผู้มีสิทธิ์ออกเสียงประชามติ และจะรวบรวมประเด็นต่าง ๆ เพื่อนำไปหารือร่วมกับคณะกรรมการการเลือกตั้ง กระทรวงมหาดไทย และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อพิจารณาว่าสามารถดำเนินการปรับปรุงอะไรได้บ้างในห้วงเวลาหลังการเลือกตั้ง เพื่อรองรับการจัดการเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติในอนาคต

นายมังกร กล่าวเพื่มเติมว่า ปัจจุบันยังไม่มีหน่วยงานประจำสำหรับทำการเลือกตั้งหรือออกเสียงประชามติเลย ดังนั้นพอมีการยุบสภาและมีการให้ออกเสียงประชามติในต่างประเทศ เราก็จะดึงคนจากหน่วยงานต่าง ๆ ในกรมศุลมาจัดตั้งทีมเฉพาะกิจขึ้นมา  ทำภารกิจอย่างที่เห็น ๆ กันอยู่ ดังนั้นถ้าไม่มีการปรับปรุงอะไรเพิ่มเติมให้มันดีขึ้นไปจากที่เราจัดขึ้นในครั้งนี้ หากรอไปจนกระทั่งมีการยุบสภา เวลาก็จะมีไม่เพียงพอในการที่จะจัดเตรียมอะไรหลาย ๆ อย่าง ก็ต้องหารือกับทาง กตต. รวมถึงข้อเสนอแนะข้อสังเกตจากที่ทาง กกต.ได้เดินทางไปดูงานทุกภารกิจที่สถานทูตใหญ่ทำในต่างประเทศและเสียงสะท้อนที่มาจากสื่อมวลชน เราจะประมวลเป็นข้อมูลและหารือกับ กกต.ต่อไป

เมื่อถามว่าขณะนี้ยังมีประเทศใดที่ยังส่งบัตรเข้ามาไม่ครบ และวันสุดท้ายในการส่งคือวันใด นายมังกร กล่าวว่า กำหนดเส้นตายคือวันที่ 5 ก.พ. ก่อนเวลาเที่ยงคืน โดยขึ้นอยู่กับสถานทูตแต่ละแห่งว่าจะต้องส่งช้าที่สุดเมื่อใด ปัจจุบันสถานที่ที่จัดการเลือกตั้งแบบคูหาได้ส่งบัตรเลือกตั้งเข้ามาครบถ้วนแล้ว เหลือเพียงบัตรการออกเสียงประชามติทางไปรษณีย์ที่ยังรอการส่งกลับ โดยบัตรสุดท้ายที่ได้รับรายงาน คือที่นครลอสแอนเจลิส ซึ่งต้องเก็บตกบัตรเลือกตั้งและบัตรออกเสียงประชามติ ก่อนคัดแยกที่สถานกงสุลใหญ่ และส่งกลับมาถึงประเทศไทยในช่วงบ่ายของวันที่ 5 ก.พ. ซึ่งยังทันตามกำหนดที่ได้ประสานกับไปรษณีย์ไทยไว้

เมื่อถามว่า มีประชาชนที่อยู่ในญี่ปุ่นออกมาร้องเรียนว่าบัตรยังส่งมาไม่ถึง และเกรงว่าจะส่งกลับมาไม่ทันนั้น นายมังกร กล่าวว่า ทางสถานทูตได้พยายามติดต่อให้ผู้ร้องเรียนแจ้งที่อยู่ให้ครบถ้วน โดยย้ำว่าการจ่าหน้าซองใช้รูปแบบเดียวกับประเทศไทย ซึ่งเลียนแบบจากตะวันตก ขณะที่บางประเทศใช้การเขียนที่อยู่จากซ้ายไปขวา หรือจากบนลงล่าง ก็เป็นอีกหนึ่งประเด็นที่กระทรวงการต่างประเทศ หารือกับ กกต. และกระทรวงมหาดไทยมาโดยตลอด ว่าจะจัดการรูปแบบการลงทะเบียนที่อยู่ของผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งอย่างไรให้สอดคล้องกับแต่ละประเทศ เนื่องจากมีมากถึง 60-70 ประเทศทั่วโลก หากประชาชนเข้าใจไม่ตรงกับระบบไปรษณีย์ของประเทศนั้น ๆ ก็อาจทำให้บัตรส่งไปไม่ถึงหรือถูกตีกลับได้ อย่างไรก็ตาม ยืนยันว่าทุกประเทศไม่มีอุปสรรคแต่อย่างใด

เมื่อถามว่าทำไมต่างประเทศได้ลง 3 ใบพร้อมกัน นายมังกร ระบุว่า เป็นเงื่อนไขที่ทาง กกต. กำหนด และไม่มีเวลาที่จะส่งแยกกันได้ พอเรามีรายชื่อผู้มีสิทธิ์ออกเสียงเราก็ต้องแยกตามเขตตามจังหวัดของผู้มีสิทธิ์แล้ว ถ้าถามว่าทำไมเราทำได้อย่างนั้น เพราะทางสถานทูตกงสุลใหญ่แทบจะระดมข้าราชการเจ้าหน้าที่ของกงสุลใหญ่ ลงมากำกับดูแลลงมาช่วยแยกซองลงลายมือชื่อในเอกสารต่าง ๆ ทำแบบหามรุ่งหามค่ำ ที่จะออกบัตรให้เร็วที่สุด เพื่อให้ประชาชนในต่างประเทศมีเวลาในการพิจารณาและลงคะแนนเสียง

นายมังกร ย้ำว่า ไม่มีระบบใดดีไปกว่าความตั้งใจและความมุ่งมั่นในการทำให้การเลือกตั้งและการออกเสียงประชามติเป็นไปด้วยความเรียบร้อย ซึ่งทั้งหมดเป็นไปตามกฎหมายของ กกต. รวมถึงประเด็นข้อสังเกตและข้อเสนอแนะต่าง ๆ ที่จะต้องนำไปหารือกับ กกต. ต่อไป โดยเชื่อว่าหลังจากกระบวนการในประเทศไทยเรียบร้อยแล้ว จะมีการส่งบัตรกลับไปยังต่างประเทศ ตั้งแต่วันที่ 8 ก.พ. และผลการเลือกตั้งจะทราบในลำดับถัดไป

นอกจากนี้ ยังมีนโยบายให้หลายสถานทูตถ่ายทอดสดผ่านไลฟ์ทางเพจ ในวันที่มีการเคลื่อนย้าย คัดแยก และนับคะแนน เพื่อแสดงถึงความโปร่งใสตามเงื่อนไขของกฎหมาย พร้อมเชิญชวนพี่น้องประชาชนชาวไทยในต่างประเทศเข้ามาเป็นอาสาสมัครช่วยในขั้นตอนการคัดแยกบัตรก่อนจัดส่งและการคัดแยกตามเขตเลือกตั้ง โดยในบางพื้นที่ที่มีผู้มีสิทธิ์เลือกตั้งจำนวนมาก มีความจำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องอาศัยความร่วมแรงร่วมใจจากพี่น้องในชุมชน